{"id":176964,"date":"2026-04-19T17:35:00","date_gmt":"2026-04-19T15:35:00","guid":{"rendered":"https:\/\/moneywire.pl\/?p=176964"},"modified":"2026-08-28T05:00:30","modified_gmt":"2026-08-28T03:00:30","slug":"najwieksze-piramidy-finansowe-na-swiecie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/forgemag.pl\/money\/najwieksze-piramidy-finansowe-na-swiecie\/","title":{"rendered":"TOP 17: Najwi\u0119ksze piramidy finansowe na \u015bwiecie"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Piramidy finansowe to jedno z najbardziej intryguj\u0105cych i jednocze\u015bnie przera\u017caj\u0105cych zjawisk w \u015bwiecie finans\u00f3w. W historii wiele os\u00f3b straci\u0142o oszcz\u0119dno\u015bci przez oszustwa, kt\u00f3re obiecywa\u0142y szybkie zyski, a zamiast tego prowadzi\u0142y do ruiny. W tym artykule wypunktowali\u015bmy najwi\u0119ksze piramidy finansowe na \u015bwiecie, kt\u00f3re zmieni\u0142y \u017cycie tysi\u0119cy ludzi, a nawet wp\u0142yn\u0119\u0142y na gospodarki ca\u0142ych kraj\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Najwi\u0119ksze piramidy finansowe na \u015bwiecie<\/h3>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table has-small-font-size\"><table><thead><tr><th>Osoba \/ Firma<\/th><th>Warto\u015b\u0107<\/th><th>Kraj<\/th><\/tr><\/thead><tbody><tr><td>Bernard Madoff<\/td><td>65 mld USD<\/td><td>USA<\/td><\/tr><tr><td>Allen Stanford<\/td><td>7 mld USD<\/td><td>USA \/ Antigua<\/td><\/tr><tr><td>Caritas<\/td><td>~1 mld USD<\/td><td>Rumunia<\/td><\/tr><tr><td>OneCoin<\/td><td>4,4 mld USD<\/td><td>Bu\u0142garia \/ globalnie<\/td><\/tr><tr><td>TelexFree<\/td><td>~3 mld USD<\/td><td>USA \/ Brazylia<\/td><\/tr><tr><td>MMM<\/td><td>&gt;1,5 mld USD<\/td><td>Rosja<\/td><\/tr><tr><td>Tom Petters<\/td><td>~3,65 mld USD<\/td><td>USA<\/td><\/tr><tr><td>Alba\u0144ska rewolucja piramidowa<\/td><td>~1\u20132 mld USD<\/td><td>Albania<\/td><\/tr><tr><td>GPB Capital<\/td><td>~1,7 mld USD<\/td><td>USA<\/td><\/tr><tr><td>Mutual Benefits Corporation<\/td><td>~1,5 mld USD<\/td><td>USA<\/td><\/tr><tr><td>Scott Rothstein<\/td><td>1,2 mld USD<\/td><td>USA<\/td><\/tr><tr><td>Yilishen Tianxi Group<\/td><td>1,2 mld USD<\/td><td>Chiny<\/td><\/tr><tr><td>European Kings Club<\/td><td>~1 mld USD<\/td><td>Szwajcaria \/ Niemcy<\/td><\/tr><tr><td>BitConnect<\/td><td>1 mld USD<\/td><td>Globalnie<\/td><\/tr><tr><td>ZeekRewards<\/td><td>900 mln USD<\/td><td>USA<\/td><\/tr><tr><td>Reed E. Slatkin<\/td><td>593 mln USD<\/td><td>USA<\/td><\/tr><tr><td>Lou Pearlman<\/td><td>300 mln USD<\/td><td>USA<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><figcaption class=\"wp-element-caption\">Najwi\u0119ksze piramidy finansowe na \u015bwiecie.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">1. Bernard Madoff \u2013 65 miliard\u00f3w dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Najwi\u0119ksza piramida finansowa wszech czas\u00f3w zosta\u0142a stworzona przez Bernarda Madoffa, kt\u00f3ry oszukiwa\u0142 inwestor\u00f3w przez ponad 20 lat. Jego firma zarz\u0105dza\u0142a miliardami dolar\u00f3w, a Madoff by\u0142 uwa\u017cany za szanowan\u0105 posta\u0107 na Wall Street. Schemat Ponziego Madoffa polega\u0142 na wyp\u0142acaniu zwrot\u00f3w starym inwestorom z pieni\u0119dzy nowych uczestnik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W momencie upadku w 2008 roku inwestorzy stracili oko\u0142o 65 miliard\u00f3w dolar\u00f3w, co czyni to oszustwo najwi\u0119kszym w historii. Sprawa Madoffa wywo\u0142a\u0142a ogromny szok w \u015brodowisku finansowym, a wielu inwestor\u00f3w \u2013 w tym organizacje charytatywne \u2013 ponios\u0142o ogromne straty. Madoff zosta\u0142 skazany na 150 lat wi\u0119zienia, a jego nazwisko sta\u0142o si\u0119 synonimem finansowego oszustwa.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em>Oto <a href=\"https:\/\/forgemag.pl\/money\/najlepsze-filmy-o-mafii-gangsterach\/\" data-type=\"post\" data-id=\"17416\">najlepsze filmy o mafii i gansterach<\/a><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sprawa Madoffa pokaza\u0142a, jak \u0142atwo mo\u017cna zmanipulowa\u0107 zaufanie nawet najbardziej do\u015bwiadczonych inwestor\u00f3w. Schemat Ponziego Madoffa mia\u0142 ogromne konsekwencje dla rynku finansowego i sk\u0142oni\u0142 do wprowadzenia surowszych regulacji.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">2. Allen Stanford \u2013 7 miliard\u00f3w dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Allen Stanford prowadzi\u0142 piramid\u0119 finansow\u0105 przez ponad dwie dekady, oferuj\u0105c fa\u0142szywe certyfikaty depozytowe, kt\u00f3re mia\u0142y zapewnia\u0107 wysoki zwrot inwestorom. Firma Stanforda, <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Stanford_Financial_Group\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Stanford Financial Group<\/a>, dzia\u0142a\u0142a g\u0142\u00f3wnie w Ameryce \u0141aci\u0144skiej i Karaibach, a sam Stanford by\u0142 uwa\u017cany za filantropa i osob\u0119 wp\u0142ywow\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 2009 roku ujawniono, \u017ce Stanford oszuka\u0142 inwestor\u00f3w na kwot\u0119 oko\u0142o 7 miliard\u00f3w dolar\u00f3w. Inwestorzy byli przekonani, \u017ce lokuj\u0105 swoje \u015brodki w bezpieczne instrumenty finansowe, ale w rzeczywisto\u015bci pieni\u0105dze te by\u0142y wykorzystywane do sp\u0142acania wcze\u015bniejszych uczestnik\u00f3w schematu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><a href=\"https:\/\/www.justice.gov\/opa\/pr\/allen-stanford-sentenced-110-years-prison-orchestrating-7-billion-investment-fraud-scheme\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Stanford zosta\u0142 skazany na 110 lat wi\u0119zienia<\/a>, a jego oszustwo jest jednym z najwi\u0119kszych w historii. Podobnie jak w przypadku Madoffa, sprawa Stanforda pokaza\u0142a, jak \u0142atwo mo\u017cna oszuka\u0107 inwestor\u00f3w poprzez z\u0142o\u017cone schematy finansowe.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">3. Caritas (Rumunia) ~ 1 miliard dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Rumu\u0144ska <strong>piramida finansowa Caritas dzia\u0142a\u0142a w latach 1991\u20131994<\/strong>, obiecuj\u0105c inwestorom ogromne zyski w bardzo kr\u00f3tkim czasie. Schemat przyci\u0105gn\u0105\u0142 miliony obywateli Rumunii, kt\u00f3rzy zainwestowali swoje oszcz\u0119dno\u015bci w nadziei na szybkie wzbogacenie si\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Caritas obiecywa\u0142 inwestorom zwroty nawet o\u015bmiokrotnie wy\u017csze ni\u017c ich wk\u0142ady w ci\u0105gu kilku miesi\u0119cy. Jednak, jak w przypadku ka\u017cdej piramidy finansowej, pieni\u0105dze wyp\u0142acane wcze\u015bniejszym uczestnikom pochodzi\u0142y z wp\u0142at nowych inwestor\u00f3w. W momencie upadku piramidy, w 1994 roku, szacowane straty wynios\u0142y oko\u0142o 1 miliard dolar\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Upadek Caritas pozostawi\u0142 ogromne straty finansowe, a tak\u017ce spo\u0142eczne, w Rumunii, gdzie wiele os\u00f3b straci\u0142o swoje \u017cyciowe oszcz\u0119dno\u015bci. To jedna z najwi\u0119kszych piramid finansowych w historii Europy Wschodniej.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">4. OneCoin \u2013 4,4 miliarda dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">OneCoin to piramida finansowa zwi\u0105zana z kryptowalut\u0105, kt\u00f3ra dzia\u0142a\u0142a w latach 2014\u20132019. Ru\u017ca Ignatova, za\u0142o\u017cycielka tego schematu, obiecywa\u0142a inwestorom wysokie zyski z handlu i posiadania OneCoin \u2013 fa\u0142szywej kryptowaluty. Mimo \u017ce kryptowaluta nigdy nie istnia\u0142a w spos\u00f3b, w jaki przedstawia\u0142a to Ignatova, przyci\u0105gn\u0119\u0142a miliony inwestor\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Inwestorzy wierzyli, \u017ce OneCoin zrewolucjonizuje rynek kryptowalut, ale w rzeczywisto\u015bci by\u0142 to schemat Ponziego, w kt\u00f3rym wcze\u015bniejsze wyp\u0142aty by\u0142y dokonywane z pieni\u0119dzy nowych uczestnik\u00f3w. Straty inwestor\u00f3w oszacowano na oko\u0142o 4,4 miliarda dolar\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ru\u017ca Ignatova, tw\u00f3rczyni OneCoin, znikn\u0119\u0142a w 2017 roku i <a href=\"https:\/\/www.fbi.gov\/wanted\/topten\/ruja-ignatova\/@@download.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">od tamtej pory jest poszukiwana<\/a>. Bu\u0142garskie media spekulowa\u0142y, \u017ce <a href=\"https:\/\/bird.bg\/ruja-ignatova-taki\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Ru\u017ca Ignatova nie \u017cyje<\/a>. Podobne tezy, na podstawie przeprowadzonego \u015bledztwa dziennikarskiego, postawili tak\u017ce dziennikarze BBC.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W sprawie OneCoin jej brat, Konstantin Ignatov, przyzna\u0142 si\u0119 do winy i otrzyma\u0142 wyrok 36 miesi\u0119cy pozbawienia wolno\u015bci. Wyszed\u0142 na wolno\u015b\u0107 po odsiedzeniu cz\u0119\u015bci kary. Przed s\u0105dem stan\u0119li tak\u017ce wsp\u00f3\u0142pracownicy Ignatovej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">OneCoin to jedno z najbardziej znanych oszustw zwi\u0105zanych z kryptowalutami i pokaza\u0142o, jak \u0142atwo mo\u017cna zmanipulowa\u0107 inwestor\u00f3w, kt\u00f3rzy wierz\u0105 w nowe technologie finansowe.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">5. TelexFree ~ 3 miliardy dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">TelexFree to piramida finansowa dzia\u0142aj\u0105ca w latach 2012\u20132014, kt\u00f3ra obiecywa\u0142a inwestorom wysokie zyski z rzekomych us\u0142ug VoIP (Voice over Internet Protocol). Program przyci\u0105gn\u0105\u0142 inwestor\u00f3w z USA, Brazylii i innych kraj\u00f3w, obiecuj\u0105c im zwroty na poziomie 200% w kr\u00f3tkim czasie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Schemat dzia\u0142a\u0142 na zasadzie klasycznego Ponziego, a straty inwestor\u00f3w wynios\u0142y oko\u0142o 3 miliardy dolar\u00f3w. TelexFree przyci\u0105gn\u0105\u0142 miliony os\u00f3b, kt\u00f3re wierzy\u0142y, \u017ce uczestnicz\u0105 w legalnym biznesie telekomunikacyjnym, ale wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich straci\u0142a swoje oszcz\u0119dno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sprawa TelexFree wywo\u0142a\u0142a wielki skandal, a organizatorzy piramidy zostali skazani na wieloletnie kary wi\u0119zienia. To jedno z najwi\u0119kszych oszustw finansowych w Ameryce \u0141aci\u0144skiej.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">6. MMM (Rosja) &gt; 1,5 miliarda dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">MMM, za\u0142o\u017cone przez <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Siergiej_Mawrodi\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Siergieja Mavrodi<\/a> w Rosji w latach 90. XX wieku, to jeden z najs\u0142ynniejszych i najwi\u0119kszych schemat\u00f3w Ponziego w historii. Jego dzia\u0142alno\u015b\u0107 koncentrowa\u0142a si\u0119 na obiecywaniu inwestorom nierealistycznych zwrot\u00f3w z inwestycji, co przyci\u0105gn\u0119\u0142o miliony ludzi szukaj\u0105cych szybkiego wzbogacenia si\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em>Oto <a href=\"https:\/\/forgemag.pl\/money\/najlepsze-ksiazki-o-inwestowaniu\/\" data-type=\"post\" data-id=\"12417\">najlepsze ksi\u0105\u017cki o inwestowaniu na gie\u0142dzie<\/a><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mavrodi, charyzmatyczny lider, wykorzystywa\u0142 intensywne kampanie reklamowe oraz marketing szeptany, aby promowa\u0107 MMM jako \u201esystem pomocy wzajemnej\u201d, kt\u00f3ry mia\u0142 na celu wsparcie finansowe uczestnik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Model dzia\u0142ania MMM opiera\u0142 si\u0119 na klasycznym schemacie Ponziego. Uczestnicy inwestowali swoje pieni\u0105dze, a zyski dla wcze\u015bniejszych inwestor\u00f3w wyp\u0142acano z wp\u0142at nowych cz\u0142onk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mavrodi obiecywa\u0142 zwroty si\u0119gaj\u0105ce 1000% rocznie, co, jak \u0142atwo mo\u017cna si\u0119 domy\u015bli\u0107, by\u0142o ca\u0142kowicie niemo\u017cliwe do zrealizowania. Wed\u0142ug minimalnych szacunk\u00f3w na dzia\u0142aniach MMM miliony os\u00f3b straci\u0142o minimum 1,5 mld dolar\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wg. r\u00f3\u017cnych doniesie\u0144 w szczytowym okresie dzia\u0142ania MMM mog\u0142o oszuka\u0107 inwestor\u00f3w na kwot\u0119 si\u0119gaj\u0105c\u0105 nawet 10 miliard\u00f3w dolar\u00f3w, co czyni go jednym z najwi\u0119kszych oszustw finansowych w historii.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 1994 roku, w wyniku rosn\u0105cych oskar\u017ce\u0144 o oszustwa oraz nag\u0142\u00f3wk\u00f3w w mediach, MMM og\u0142osi\u0142o upad\u0142o\u015b\u0107. Wiele os\u00f3b straci\u0142o wszystkie swoje oszcz\u0119dno\u015bci, a Mavrodi zosta\u0142 aresztowany. Po kilku latach sp\u0119dzonych w wi\u0119zieniu, pr\u00f3bowa\u0142 reaktywowa\u0107 MMM w r\u00f3\u017cnych formach, ale nigdy nie zyska\u0142 ju\u017c takiego zasi\u0119gu jak wcze\u015bniej.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">7. Tom Petters ~ 3,65 miliarda dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wymieniaj\u0105c najwi\u0119ksze piramidy finansowe na \u015bwiecie nie mo\u017cemy zapomnie\u0107 o tej stworzonej przez Toma Pettersa, kt\u00f3ry oszuka\u0142 inwestor\u00f3w na kwot\u0119 oko\u0142o 3,65 miliarda dolar\u00f3w, obiecuj\u0105c wysokie zyski z rzekomych zakup\u00f3w i sprzeda\u017cy towar\u00f3w elektronicznych. Jego firma twierdzi\u0142a, \u017ce kupuje du\u017ce ilo\u015bci sprz\u0119tu elektronicznego, kt\u00f3ry mia\u0142 by\u0107 odsprzedawany z zyskiem.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W rzeczywisto\u015bci jednak fundusze by\u0142y wykorzystywane do wyp\u0142acania wcze\u015bniejszym inwestorom, a Petters \u017cy\u0142 na wysokim poziomie, korzystaj\u0105c z pieni\u0119dzy oszukanych inwestor\u00f3w. Piramida upad\u0142a w 2008 roku, a Petters zosta\u0142 skazany na 50 lat wi\u0119zienia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ten przypadek sta\u0142 si\u0119 jednym z najwi\u0119kszych oszustw finansowych w USA, a jego rozmiary oraz wp\u0142yw na inwestor\u00f3w przynios\u0142y Pettersowi szeroki rozg\u0142os.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">8. Alba\u0144ska rewolucja piramidowa ~ 1-2 miliardy dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Alba\u0144ska rewolucja piramidowa to termin odnosz\u0105cy si\u0119 do serii oszustw finansowych, kt\u00f3re mia\u0142y miejsce w Albanii w latach 90. XX wieku, prowadz\u0105c do spo\u0142ecznych niepokoj\u00f3w i ostatecznego upadku rz\u0105du.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Po upadku re\u017cimu komunistycznego w 1991 roku, kraj przeszed\u0142 gwa\u0142towne zmiany gospodarcze, a wiele os\u00f3b straci\u0142o oszcz\u0119dno\u015bci i pewno\u015b\u0107 siebie w nowym systemie. W tej chaotycznej sytuacji powsta\u0142y liczne piramidy finansowe, kt\u00f3re przyci\u0105ga\u0142y inwestor\u00f3w obietnicami wysokich zwrot\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wiele z tych schemat\u00f3w, takich jak &#8222;Invest&#8221;, &#8222;Shqiponja&#8221; i &#8222;Dardania&#8221;, przyci\u0105gn\u0119\u0142o setki tysi\u0119cy inwestor\u00f3w, obiecuj\u0105c zwroty rz\u0119du 30-50% w skali miesi\u0119cznej. Poziom inwestycji si\u0119ga\u0142 od 1 do 2 miliard\u00f3w dolar\u00f3w, co w znacz\u0105cy spos\u00f3b wp\u0142yn\u0119\u0142o na gospodark\u0119 kraju. Inwestorzy, cz\u0119sto osoby z ni\u017cszych warstw spo\u0142ecznych, w nadziei na popraw\u0119 swojego statusu materialnego, inwestowali wszystkie swoje oszcz\u0119dno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 1997 roku, gdy wiele z tych piramid zacz\u0119\u0142o si\u0119 za\u0142amywa\u0107, nast\u0105pi\u0142 masowy exodus inwestor\u00f3w pr\u00f3buj\u0105cych wycofa\u0107 swoje pieni\u0105dze. Kryzys finansowy doprowadzi\u0142 do protest\u00f3w i zamach\u00f3w na porz\u0105dek publiczny, co skutkowa\u0142o powszechnym chaosem w kraju.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Rz\u0105d alba\u0144ski straci\u0142 kontrol\u0119 nad sytuacj\u0105, a wiele miast pogr\u0105\u017cy\u0142o si\u0119 w anarchii. Poziom przemocy wzr\u00f3s\u0142, a w\u0142adze nie by\u0142y w stanie skutecznie zareagowa\u0107 na rosn\u0105ce napi\u0119cia spo\u0142eczne.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ostatecznie rewolucja piramidowa doprowadzi\u0142a do upadku rz\u0105du, a Albania zmuszona by\u0142a do wprowadzenia nowych regulacji, kt\u00f3re mia\u0142y na celu ochron\u0119 inwestor\u00f3w i zapobieganie podobnym oszustwom w przysz\u0142o\u015bci. Zmiany te by\u0142y konieczne, aby odbudowa\u0107 zaufanie obywateli do instytucji finansowych oraz stabilizowa\u0107 sytuacj\u0119 gospodarcz\u0105 kraju, kt\u00f3ry jeszcze d\u0142ugo boryka\u0142 si\u0119 z konsekwencjami tego chaotycznego okresu.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">9. GPB Capital ~ 1,7 miliarda dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">GPB Capital Holdings to firma inwestycyjna, kt\u00f3ra zosta\u0142a za\u0142o\u017cona w 2013 roku i zyska\u0142a reputacj\u0119 poprzez oferowanie alternatywnych mo\u017cliwo\u015bci inwestycyjnych, w tym w fundusze private equity. Specjalizowa\u0142a si\u0119 w inwestycjach w r\u00f3\u017cnorodne sektory, w tym w nieruchomo\u015bci, us\u0142ugi komercyjne i transport. GPB Capital przyci\u0105gn\u0119\u0142a inwestor\u00f3w obietnic\u0105 atrakcyjnych zwrot\u00f3w, kt\u00f3re w rzeczywisto\u015bci okaza\u0142y si\u0119 niew\u0142a\u015bciwie przedstawione.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Model dzia\u0142ania GPB Capital opiera\u0142 si\u0119 na zbieraniu funduszy od inwestor\u00f3w, a nast\u0119pnie na inwestowaniu ich w portfel aktyw\u00f3w, co mia\u0142o przynosi\u0107 zyski. Jednak z czasem ujawniono, \u017ce firma u\u017cywa\u0142a funduszy nowych inwestor\u00f3w do wyp\u0142acania obiecywanych zwrot\u00f3w wcze\u015bniejszym uczestnikom, co przypomina klasyczny schemat Ponziego. Dodatkowo, dzia\u0142ania GPB Capital by\u0142y obci\u0105\u017cone zarzutami o fa\u0142szowanie danych finansowych oraz ukrywanie strat.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em>Oto, <a href=\"https:\/\/forgemag.pl\/money\/najwieksze-banki-w-polsce\/\" data-type=\"post\" data-id=\"12231\">najwi\u0119ksze banki w Polsce pod wzgl\u0119dem aktyw\u00f3w<\/a><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 2019 roku SEC (Securities and Exchange Commission) wszcz\u0119\u0142a dochodzenie w sprawie GPB Capital, a w 2020 roku firma og\u0142osi\u0142a bankructwo. \u0141\u0105czne straty inwestor\u00f3w oszacowano na oko\u0142o 1,8 miliarda dolar\u00f3w. Scenariusz zwi\u0105zany z GPB Capital ilustruje zagro\u017cenia zwi\u0105zane z inwestycjami w nieprzejrzyste struktury, kt\u00f3re mog\u0105 prowadzi\u0107 do oszustw finansowych.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">10. Mutual Benefits Corporation ~ 1,5 miliarda dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mutual Benefits Corporation (MBC) by\u0142a ameryka\u0144sk\u0105 firm\u0105, kt\u00f3ra prowadzi\u0142a piramid\u0119 finansow\u0105 na du\u017c\u0105 skal\u0119 w latach 90. XX wieku. Specjalizowa\u0142a si\u0119 w inwestycjach w polisy ubezpieczeniowe na \u017cycie, kt\u00f3re mia\u0142y na celu przynoszenie wysokich zysk\u00f3w inwestorom. MBC obiecywa\u0142a zwroty rz\u0119du 10-12% rocznie, co przyci\u0105ga\u0142o wiele os\u00f3b szukaj\u0105cych stabilnych inwestycji.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Model biznesowy MBC polega\u0142 na pozyskiwaniu nowych inwestor\u00f3w, kt\u00f3rych wk\u0142ady finansowe by\u0142y wykorzystywane do wyp\u0142acania wcze\u015bniejszym uczestnikom. W rzeczywisto\u015bci, firma nigdy nie inwestowa\u0142a w polisy ubezpieczeniowe w takiej skali, jak twierdzi\u0142a. Zamiast tego, MBC u\u017cywa\u0142a nowych funduszy do pokrywania wyp\u0142at dla wcze\u015bniejszych inwestor\u00f3w, co sprawia\u0142o, \u017ce schemat przypomina\u0142 klasyczny system Ponziego.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 2004 roku MBC zosta\u0142a zamkni\u0119ta przez w\u0142adze, gdy oszustwo zacz\u0119\u0142o si\u0119 ujawnia\u0107. W wyniku dzia\u0142a\u0144 \u015bcigaj\u0105cych oskar\u017cono jej lider\u00f3w o defraudacj\u0119 oko\u0142o 1,5 miliarda dolar\u00f3w. Skandal zwi\u0105zany z Mutual Benefits Corporation spowodowa\u0142, \u017ce wielu inwestor\u00f3w straci\u0142o swoje oszcz\u0119dno\u015bci, a sprawa sta\u0142a si\u0119 jednym z najwi\u0119kszych oszustw finansowych w historii USA. Po zamkni\u0119ciu firmy wiele os\u00f3b zosta\u0142o oszukanych, a pozostawione bez \u015brodk\u00f3w na \u017cycie.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">11. Scott Rothstein \u2013 1,2 miliarda dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Scott Rothstein by\u0142 ameryka\u0144skim prawnikiem, kt\u00f3ry oszuka\u0142 inwestor\u00f3w na kwot\u0119 1,2 miliarda dolar\u00f3w, prowadz\u0105c piramid\u0119 finansow\u0105 w oparciu o fa\u0142szywe struktury finansowe zwi\u0105zane z wyrokami s\u0105dowymi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W latach 2005\u20132009 Rothstein sprzedawa\u0142 udzia\u0142y w przysz\u0142ych ugodach prawnych, kt\u00f3re w rzeczywisto\u015bci nie istnia\u0142y. Obiecywa\u0142 inwestorom szybkie i wysokie zyski, rzekomo uzyskane z wyp\u0142at odszkodowa\u0144 w procesach s\u0105dowych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jego oszustwo opiera\u0142o si\u0119 na wykorzystywaniu nowo pozyskanych \u015brodk\u00f3w do wyp\u0142acania wcze\u015bniejszych inwestor\u00f3w, klasyczny schemat Ponziego. Rothstein prowadzi\u0142 wystawny styl \u017cycia, inwestuj\u0105c w nieruchomo\u015bci, luksusowe samochody i inne kosztowne dobra, co przyci\u0105ga\u0142o uwag\u0119 medi\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 2009 roku oszustwo zosta\u0142o odkryte, a Rothstein uciek\u0142 do Maroka, pr\u00f3buj\u0105c unikn\u0105\u0107 odpowiedzialno\u015bci, jednak wkr\u00f3tce zosta\u0142 aresztowany. W 2010 roku zosta\u0142 <a href=\"https:\/\/abcnews.go.com\/Blotter\/scott-rothstein-50-years-12-billion-ponzi-scheme\/story?id=10868086\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">skazany na 50 lat wi\u0119zienia<\/a> za swoje przest\u0119pstwa.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">12. Grupa Yilishen Tianxi \u2013 1,2 miliarda dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Grupa Yilishen Tianxi, znana r\u00f3wnie\u017c jako Tianxi Group, by\u0142a chi\u0144sk\u0105 piramid\u0105 finansow\u0105, kt\u00f3ry zyska\u0142a na popularno\u015bci w latach 2000-2010. Organizacja ta obiecywa\u0142a inwestorom wysokie zyski z dzia\u0142alno\u015bci zwi\u0105zanej z suplementami diety i zdrowotnymi produktami. Kluczowym elementem dzia\u0142alno\u015bci Yilishen Tianxi by\u0142o marketing sieciowy, kt\u00f3ry zach\u0119ca\u0142 uczestnik\u00f3w do rekrutacji nowych cz\u0142onk\u00f3w w zamian za prowizje.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Model biznesowy Yilishen Tianxi polega\u0142 na pozyskiwaniu nowych inwestor\u00f3w, kt\u00f3rych wk\u0142ady finansowe by\u0142y u\u017cywane do wyp\u0142acania wcze\u015bniejszym uczestnikom. Uczestnicy byli namawiani do zakupu produkt\u00f3w zdrowotnych oraz do rekrutacji innych, co prowadzi\u0142o do dynamicznego rozwoju struktury piramidy. W miar\u0119 rosn\u0105cej liczby uczestnik\u00f3w, obiecywane zyski stawa\u0142y si\u0119 coraz bardziej nierealistyczne, co w ko\u0144cu doprowadzi\u0142o do za\u0142amania si\u0119 systemu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 2017 roku, po licznych skargach i dochodzeniach ze strony organ\u00f3w \u015bcigania, Grupa Yilishen Tianxi zosta\u0142a zamkni\u0119ta, a jej liderzy aresztowani. Szacuje si\u0119, \u017ce w wyniku oszustwa inwestorzy stracili oko\u0142o 1,2 miliarda dolar\u00f3w. Skandal ten zwr\u00f3ci\u0142 uwag\u0119 na problem nieuregulowanych praktyk marketingowych w Chinach oraz na potrzeb\u0119 wi\u0119kszej ochrony konsument\u00f3w w bran\u017cy zdrowotnej.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">13. European Kings Club ~ 1 miliard dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">European Kings Club (EKC) to piramida finansowa, kt\u00f3ra przyci\u0105gn\u0119\u0142a uwag\u0119 inwestor\u00f3w w Europie w latach 2009-2010. Za\u0142o\u017cyciele klubu obiecywali wysokie zwroty z inwestycji w rzekome projekty marketingowe oraz sprzeda\u017cowe, co przyci\u0105gn\u0119\u0142o du\u017c\u0105 liczb\u0119 uczestnik\u00f3w. Model biznesowy opiera\u0142 si\u0119 na pozyskiwaniu nowych cz\u0142onk\u00f3w, kt\u00f3rzy wp\u0142acali pieni\u0105dze na do\u0142\u0105czenie do klubu, co tworzy\u0142o pozory legalnych dochod\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">System polega\u0142 na wyp\u0142acaniu zysk\u00f3w wcze\u015bniejszym inwestorom z pieni\u0119dzy nowych uczestnik\u00f3w, co spowodowa\u0142o wzrost liczby oszukanych os\u00f3b. Wkr\u00f3tce po uruchomieniu klubu, inwestycje osi\u0105gn\u0119\u0142y warto\u015b\u0107 oko\u0142o 1 miliarda dolar\u00f3w, a wielu uczestnik\u00f3w straci\u0142o swoje oszcz\u0119dno\u015bci, gdy system si\u0119 za\u0142ama\u0142.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W miar\u0119 rosn\u0105cego zainteresowania organ\u00f3w \u015bcigania rozpocz\u0119to dochodzenia, kt\u00f3re ujawni\u0142y, \u017ce EKC by\u0142o klasycznym przyk\u0142adem schematu Ponziego. W wyniku tych dzia\u0142a\u0144 wielu lider\u00f3w klubu zosta\u0142o aresztowanych i skazanych za oszustwa finansowe, a historia EKC sta\u0142a si\u0119 przestrog\u0105 dla przysz\u0142ych inwestor\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">14. BitConnect \u2013 1 miliard dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">BitConnect to platforma kryptowalutowa, kt\u00f3ra zyska\u0142a popularno\u015b\u0107 w latach 2016-2017, obiecuj\u0105c inwestorom wysokie zyski z inwestycji w kryptowaluty. Podstawowym modelem BitConnect by\u0142a obietnica, \u017ce u\u017cytkownicy mog\u0105 po\u017cycza\u0107 swoje Bitcoiny platformie w zamian za codzienne zyski, kt\u00f3re mia\u0142y by\u0107 osi\u0105gane poprzez tzw. &#8222;trading bot&#8221; oraz inwestycje w rynek kryptowalut. Platforma szybko zyska\u0142a na popularno\u015bci, przyci\u0105gaj\u0105c tysi\u0105ce inwestor\u00f3w, kt\u00f3rzy wierzyli w zapewniane przez ni\u0105 mo\u017cliwo\u015bci zarobku.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W miar\u0119 jak popularno\u015b\u0107 platformy ros\u0142a, zacz\u0119\u0142y si\u0119 pojawia\u0107 ostrze\u017cenia ze strony organ\u00f3w regulacyjnych, kt\u00f3re wskazywa\u0142y na to, \u017ce BitConnect ma cechy charakterystyczne dla schematu Ponziego. Przychody generowane z nowych inwestycji by\u0142y u\u017cywane do wyp\u0142acania zysk\u00f3w wcze\u015bniejszym uczestnikom, co w ko\u0144cu doprowadzi\u0142o do za\u0142amania systemu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W styczniu 2018 roku BitConnect og\u0142osi\u0142 zamkni\u0119cie platformy, co spowodowa\u0142o ogromne straty dla inwestor\u00f3w szacowane na oko\u0142o 1 miliard dolar\u00f3w. G\u0142\u00f3wnym podejrzanym w tej sprawie by\u0142 Satish Kumbhani, za\u0142o\u017cyciel BitConnect, kt\u00f3ry znikn\u0105\u0142 po og\u0142oszeniu upad\u0142o\u015bci platformy. Do dzi\u015b jego los pozostaje nieznany.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">15. ZeekRewards \u2013 900 milion\u00f3w dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">ZeekRewards, kt\u00f3ry dzia\u0142a\u0142 w latach 2010-2012, by\u0142 programem marketingowym opartym na schemacie MLM (multi-level marketing). Obiecywa\u0142 uczestnikom wysokie zyski za udzia\u0142 w tzw. &#8222;programie nagr\u00f3d&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Model dzia\u0142ania polega\u0142 na tym, \u017ce uczestnicy mogli zarabia\u0107, rekrutuj\u0105c nowych cz\u0142onk\u00f3w oraz kupuj\u0105c &#8222;losy&#8221;, kt\u00f3re mia\u0142y zapewnia\u0107 zyski z codziennych operacji loteryjnych. W rzeczywisto\u015bci jednak wi\u0119kszo\u015b\u0107 dochod\u00f3w pochodzi\u0142a z op\u0142at rejestracyjnych i prowizji od nowych uczestnik\u00f3w, co przypomina\u0142o klasyczny schemat Ponziego.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Szybko zyska\u0142 na popularno\u015bci, przyci\u0105gaj\u0105c tysi\u0105ce inwestor\u00f3w, kt\u00f3rzy wierzyli, \u017ce ich pieni\u0105dze s\u0105 inwestowane w legalne przedsi\u0119wzi\u0119cia. W miar\u0119 wzrostu liczby uczestnik\u00f3w, ich zaufanie do programu ros\u0142o, jednak fundusze by\u0142y wyp\u0142acane g\u0142\u00f3wnie z nowych inwestycji, co czyni\u0142o go coraz bardziej niestabilnym. W 2012 roku ZeekRewards zosta\u0142 zamkni\u0119ty przez SEC, kt\u00f3ra oskar\u017cy\u0142a jego za\u0142o\u017cycieli o oszustwa i nielegaln\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W wyniku tych dzia\u0142a\u0144 ujawniono, \u017ce <a href=\"https:\/\/www.justice.gov\/usao-wdnc\/pr\/former-zeekrewards-ceo-sentenced-more-14-years-operating-900-million-internet-ponzi\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">ZeekRewards oszuka\u0142 inwestor\u00f3w na kwot\u0119 oko\u0142o 900 milion\u00f3w dolar\u00f3w<\/a>. Paul Burks, za\u0142o\u017cyciel programu, zosta\u0142 aresztowany i postawiony przed s\u0105dem.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Syndyk masy upad\u0142o\u015bciowej <a href=\"https:\/\/www.businessforhome.org\/pl\/2015\/08\/zeek-rewards-scam-pays-out-yet-another-89-million\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">podj\u0105\u0142 kroki w celu odzyskania funduszy i zwrotu cz\u0119\u015bci zainwestowanych \u015brodk\u00f3w poszkodowanym inwestorom<\/a>, jednak wielu uczestnik\u00f3w straci\u0142o znaczn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 swoich oszcz\u0119dno\u015bci. ZeekRewards sta\u0142 si\u0119 jednym z najbardziej znanych przypadk\u00f3w oszustw finansowych zwi\u0105zanych z modelami MLM i pokaza\u0142 ryzyko inwestowania w nieprzejrzyste programy nagr\u00f3d.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">16. Reed E. Slatkin \u2013 593 miliony dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Reed E. Slatkin by\u0142 ameryka\u0144skim inwestorem i finansist\u0105, tw\u00f3rc\u0105 pot\u0119\u017cnej piramidy finansowej, za pomoc\u0105 kt\u00f3rej oszuka\u0142 inwestor\u00f3w na \u0142\u0105czn\u0105 kwot\u0119 oko\u0142o 593 milion\u00f3w dolar\u00f3w. Jako jeden z za\u0142o\u017cycieli Internet Service Provider (ISP) EarthLink cieszy\u0142 si\u0119 reputacj\u0105 jako ekscentryczny wizjoner technologiczny. W latach 90. zyska\u0142 uznanie jako przedsi\u0119biorca i inwestor w bran\u017cy internetowej, co przyczyni\u0142o si\u0119 do jego wizerunku w spo\u0142ecze\u0144stwie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Model biznesowy Slatkina opiera\u0142 si\u0119 na obietnicach wysokich zwrot\u00f3w z inwestycji w fundusze inwestycyjne, kt\u00f3re nigdy nie istnia\u0142y lub by\u0142y znacznie przeszacowane. Przyci\u0105ga\u0142 inwestor\u00f3w, zapewniaj\u0105c ich, \u017ce ich pieni\u0105dze by\u0142y inwestowane w r\u00f3\u017cnorodne przedsi\u0119wzi\u0119cia i aktywa, a zyski by\u0142y wyp\u0142acane z nowych wk\u0142ad\u00f3w, co jest klasyczn\u0105 cech\u0105 schematu Ponziego. W miar\u0119 wzrostu liczby inwestor\u00f3w i kwot zgromadzonych przez Slatkina, jego schemat sta\u0142 si\u0119 coraz bardziej niestabilny.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 2001 roku, w obliczu trudno\u015bci finansowych i rosn\u0105cych podejrze\u0144 dotycz\u0105cych jego dzia\u0142alno\u015bci, Slatkin og\u0142osi\u0142 bankructwo. Jego schemat oszustwa zosta\u0142 ujawniony przez dochodzenia prowadzone przez Federalne Biuro \u015aledcze (FBI) i inne agencje. W 2003 roku Slatkin zosta\u0142 oskar\u017cony o oszustwa, a w 2005 roku <a href=\"https:\/\/www.sec.gov\/enforcement-litigation\/litigation-releases\/lr-18323\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">skazany na 14 lat wi\u0119zienia<\/a>. Dodatkowo, s\u0105d nakaza\u0142 mu zwrot pieni\u0119dzy poszkodowanym inwestorom, jednak wiele os\u00f3b nigdy nie odzyska\u0142o swoich \u015brodk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">17. Lou Pearlman \u2013 300 milion\u00f3w dolar\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Lou Pearlman by\u0142 ameryka\u0144skim producentem muzycznym, znanym z dzia\u0142alno\u015bci w bran\u017cy pop, w tym jako za\u0142o\u017cyciel popularnych zespo\u0142\u00f3w, takich jak <em>Backstreet Boys<\/em> i <em>NSYNC<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mimo jego sukces\u00f3w w muzyce, Pearlman sta\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c znany dzi\u0119ki oszustwom finansowym, kt\u00f3re przynios\u0142y mu skandal i zrujnowa\u0142y \u017cycie wielu inwestor\u00f3w. W latach 80. i 90. prowadzi\u0142 schemat inwestycyjny, w kt\u00f3rym obiecywa\u0142 wysokie zwroty z inwestycji w rzekomo dochodowe przedsi\u0119wzi\u0119cia, takie jak linie lotnicze.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W rzeczywisto\u015bci, Pearlman stosowa\u0142 klasyczny model Ponziego, wykorzystuj\u0105c pieni\u0105dze nowych inwestor\u00f3w do wyp\u0142aty zysk\u00f3w wcze\u015bniejszym uczestnikom. Straty oszacowano na oko\u0142o 300 milion\u00f3w dolar\u00f3w, co czyni ten schemat jednym z najwi\u0119kszych oszustw finansowych w historii USA.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 2007 roku, po latach oszuka\u0144czej dzia\u0142alno\u015bci, zosta\u0142 aresztowany i oskar\u017cony o oszustwo finansowe oraz przest\u0119pstwa zwi\u0105zane z bankructwem. W 2008 roku Pearlman zosta\u0142 skazany na 25 lat wi\u0119zienia. Zmar\u0142 w 2016 roku w wi\u0119zieniu, pozostawiaj\u0105c po sobie tragiczne dziedzictwo zwi\u0105zane z oszustwami, kt\u00f3re zrujnowa\u0142y \u017cycie wielu ludzi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-small-font-size wp-block-paragraph\"><em>&#8222;Najwi\u0119ksze piramidy finansowe \u015bwiata&#8221;: opracowanie: <span>The Forge<\/span>. \u0179r\u00f3d\u0142a wskazane w tre\u015bci.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Dziesi\u0105tki, a mo\u017ce i setki miliard\u00f3w dolar\u00f3w dos\u0142ownie rozp\u0142yn\u0119\u0142y si\u0119 w powietrzu. Schemat Ponziego \u017cyje i ma si\u0119 ca\u0142kiem nie\u017ale.","protected":false},"author":1,"featured_media":180137,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_display_header_overlay":false,"csco_singular_sidebar":"","csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_post_video_location":[],"csco_post_video_location_hash":"","csco_post_video_url":"","csco_post_video_bg_start_time":0,"csco_post_video_bg_end_time":0,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-176964","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-news","cs-entry","cs-video-wrap"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/forgemag.pl\/money\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/176964","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/forgemag.pl\/money\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/forgemag.pl\/money\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/forgemag.pl\/money\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/forgemag.pl\/money\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=176964"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/forgemag.pl\/money\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/176964\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":180197,"href":"https:\/\/forgemag.pl\/money\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/176964\/revisions\/180197"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/forgemag.pl\/money\/wp-json\/wp\/v2\/media\/180137"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/forgemag.pl\/money\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=176964"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/forgemag.pl\/money\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=176964"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/forgemag.pl\/money\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=176964"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}